Een afscheid vol liefde: De dag dat de wereld even stilstond voor Bowie


Soms kom je voor keuzes te staan waar je geen zeggenschap over hebt. Het leven slaat een weg in die je nooit had willen bewandelen. Voor Ilona en Pauline werd dit werkelijkheid toen hun dochtertje Bowie na 21 weken zwangerschap werd geboren. Ze leefde maar heel even; een kortstondig lichtpuntje voordat het afscheid alweer begon. Toen Pauline mij een bericht stuurde, twijfelde ik geen seconde. Omdat ik hen al eerder had mogen fotograferen, voelde het vertrouwd. "We willen iemand die we kennen," zeiden ze. Op zo’n kwetsbaar moment is dat alles. Mijn 'actiestand' ging direct aan: contact met de uitvaartverzorger, de details afstemmen en vooraf nog even bellen om de speciale wensen door te nemen. Ze wilden rust, aandacht, en samen met hun zoontje Joona een boekje lezen. Een waardig laatste moment samen.


Code rood en een tomeloze drive

De ochtend van 4 februari zal ik niet snel vergeten. Terwijl het noorden van Nederland op slot zat door Code rood, stapte ik de auto in. De ijzel maakte de wegen verraderlijk en even vroeg ik me af: Is dit verantwoord? De drive om er voor hen te zijn won het van de angst, maar ik kwam aan met trillende benen.

De straten van Leeuwarden waren veranderd in één grote glijbaan; ik kon mijn auto niet eens fatsoenlijk parkeren. Uiteindelijk kon ik alleen binnenkomen doordat de uitvaartverzorger me hielp om met sokken over mijn schoenen naar binnen te schuivelen. Maar met wat aanpassingen en een latere afspraak bij het crematorium, lukte het. Ik was er.


Rust en rituelen in de veilige haven van thuis

Het afscheid begon thuis, in alle rust. Het zijn de kleine handelingen die later de grootste waarde blijken te hebben. De zachte verzorging van Bowie samen, het moment dat ze haar teder en liefdevol in haar mandje legden, samen een boekje lezen met Joona, voor de eerste en de laatste keer.


Het was zo waardevol om te zien hoe dit proces met zoveel aandacht en kalmte vorm kreeg. Als fotograaf ben ik aanwezig, maar probeer ik op te gaan in de achtergrond. Toch voel ik alles. Ik weet waar ze staan, ik voel de pijn, en ja, ook ik moet af en toe even slikken achter mijn camera. Maar juist die verbinding zorgt ervoor dat ik de essentie kan vastleggen.


"Het is een rollercoaster waar je niet in wilt zitten, een vogelvlucht vol hormonen en verdriet. Juist dan zijn de beelden het anker voor later."

Een laatste groet onder de grijze lucht

In het crematorium luisterden we naar prachtige liedjes en lazen Ilona en Pauline een brief aan elkaar voor. Het was precies zoals het moest zijn, ondanks dat je daar liever nooit had gestaan.

We sloten de dag buiten af op een mooi plekje op het terrein. Samen met Joona lieten ze een ballon op. De dag eindigde in een krachtige, liefdevolle knuffel waarin centraal stond dat zij samen blijven. Het was, ondanks het verdriet, een prachtig en krachtig afscheid aan een klein meisje dat voor altijd in hun hart blijft.


Een oproep tot awareness: Kijk niet weg als het schuurt

Door mijn lens zie ik het rauwste verdriet, maar ik zie ook iets anders: de stilte eromheen. We leven in een maatschappij waarin we het liefst wegkijken van de dood, zeker als het om een kindje gaat. We vinden rouw 'lastig'. We zijn bang voor het ongemak, bang voor de juiste woorden.

Hier mogen we echt meer aandacht aan geven. We móéten hier meer aandacht aan geven.

Vanuit mijn eigen ervaring met verlies en alles wat ik als fotograaf zie, weet ik: de eenzaamheid van de stilte is vaak pijnlijker dan het verlies zelf. Onthoud één ding: je hoeft niets goed te praten. Je hoeft het niet op te lossen. Je hoeft alleen maar de moed te hebben om er te zijn. Een berichtje, een knuffel, een kop soep voor de deur of simpelweg je fysieke aanwezigheid. Het is écht genoeg.

Laten we stoppen met wegkijken als het schuurt. Laten we de verbinding opzoeken juist wanneer het moeilijk is. Als je er maar bent. Dat is de grootste kracht die je een ander kunt geven.


Lieve Ilona Pauline en Joona, bedankt voor jullie vertrouwen en dat ik dit intieme afscheid voor jullie mocht vastleggen.

Small white baby footprint decorations rest on a pink textured surface near delicate floral arrangements.
Someone holds up a series of black and white photographs in a dimly lit room with orange ambient lighting.
A sequence of photos showing children and adults working together on an art or craft project at a table.
Students work together at tables during a collaborative learning activity in a classroom setting.
Students work together at tables while writing and drawing during a collaborative classroom activity.
A cozy family moment in a bright room as someone decorates a cake while others share an affectionate moment nearby.
A series of connected photos showing someone reading a book while relaxing on a couch with snacks and drinks.
A person in a denim jacket gets into a car while holding a coffee cup in their hand.
People gather in a modern office hallway with wooden floors and beige chairs lining the walls.
Graduation ceremony at sunset with outdoor seating and decorative lighting creating a warm ambiance.
A group of people sitting at a table writing on papers and documents during a meeting or workshop session.
A group gathers around a rustic wooden table with papers and documents for a collaborative meeting.
People gathered around a table enjoying a meal and conversation in a warm, dimly lit restaurant setting.
People walking through a modern office hallway with glass walls and natural lighting.
A person holds a young child's hand while walking through a hallway with other people.
Long beige hallway with fluorescent lighting and dark trim along the walls leading to a distant doorway.
Group of people tossing graduation caps into the air in a wooded outdoor setting.
Graduates celebrating on a grassy hill near a brick building during graduation day.
A series of candid outdoor family photos showing joyful moments and embraces in a natural setting.
Black graduation cap silhouetted against a bright white background during a celebratory toss.
Close-up photo of hands wearing denim jeans and a teal jacket against a blurred outdoor background.